Τα αγριοκούνελα του Μάρτη

Η εκπληκτική προσαρμοστικότητα του κουνελιού, σε συνδυασμό με την υψηλή γεννητικότητα και τη γρήγορη ανάπτυξη ανοσίας σε αρρώστιες, ανάγκασαν τους Αυστραλούς να φτιάξουν έναν φράχτη που διασχίζει κάθετα την Αυστραλία, ώστε να αποκλείσουν τα κουνέλια από τις καλλιεργούμενες εκτάσεις.

Παρόμοιο πρόβλημα αντιμετωπίζουν και οι δικοί μας αγρότες στα νησιά, όπως στη Λήμνο, την Κω και τη Θηρασιά και άλλα μέρη, όπου τα κουνέλια δουλεύουν αδιάκοπα κορφολογώντας αμπέλια και οπωροκηπευτικά. Οταν στραφούν μάλιστα εναντίον δέντρων, ξύνουν τον φλοιό φέρνοντας ολική καταστροφή.

Η καταστροφή από κουνέλια στα αμπέλια μοιάζει με την καταστροφή από ακρίδες: είναι ξαφνική και συχνά ολική, αφού το αμπέλι δεν αποδίδει ούτε μια σταγόνα κρασί.

Ακόμη και σε ακατοίκητα νησιά τα κουνέλια κορφολογούν τη βλάστηση και δεν αφήνουν να αναπτυχθεί ουσιαστική φυτική κάλυψη σ’ αυτά.

Ο έλεγχος του κουνελιού και η μείωση των καταστροφών που προξενεί είναι συχνά επιτακτική ανάγκη.

Το κυνήγι του κουνελιού πέρα από τα όρια της σημερινής κυνηγετικής περιόδου είναι το μοναδικό οικολογικά και νομικά μέσο ελέγχου ή πρόληψης των καταστροφών.

Πολύτιμο θήραμα

 

Η δικαιολογία της γενικής απαγόρευσης της κυνηγετικής δραστηριότητας ως μέσον πρόληψης της λαθροθηρίας -αυτό που λέμε κυνηγετική περίοδος «μονομπλόκ»- δεν έχει θέση πια στη σύγχρονη διαχείριση θηραμάτων

 

Το ίδιο το κυνήγι είναι επιλεκτικό, δεν συσσωρεύει δηλητήρια στην τροφική αλυσίδα, ενώ το αποτέλεσμά του είναι μετρήσιμο. Και επειδή το κουνέλι είναι πολύτιμο θήραμα, το κυνήγι του όχι μόνο δεν κοστίζει αλλά αντίθετα φέρνει έσοδα στο κράτος.

Οταν αναφερόμαστε σε κυνήγι του κουνελιού πέραν του Φεβρουαρίου αναφερόμαστε βέβαια στο ανοιξιάτικο κυνήγι! Ο Μάρτιος είναι κατάλληλος μήνας, αφού τότε δεν έχει αρχίσει η ευρεία καλλιέργεια οπωροκηπευτικών, ενώ τα αμπέλια δεν έχουν ακόμη πετάξει βλαστούς.

Η μείωση των κουνελιών τον Μάρτιο θα προλάβει ένα μεγάλο ποσοστό των ζημιών που προξενούν το καλοκαίρι, ειδικά στα αμπέλια όπου το κουνέλι κορφολογά τους νέους βλαστούς και ανθούς. Αυτή είναι η μέθοδος που ακολουθείται και στην υπόλοιπη Ευρώπη.

Το κυνήγι τον Μάρτιο δεν προξενεί την πολυσυζητημένη «όχληση» σε άλλα είδη της πανίδας, αφενός επειδή (παρά τα λεγόμενα) τα άλλα είδη δεν έχουν αρχίσει τη φωλεοποίηση και αφετέρου επειδή ο τρόπος, ο τόπος και ο χρόνος του κυνηγίου του κουνελιού δεν οχλούν.

 

Η μείωση των κουνελιών τον Μάρτιο θα προλάβει ένα μεγάλο ποσοστό των ζημιών που προξενούν το καλοκαίρι, ειδικά στα αμπέλια.

 

Το κουνέλι κυνηγιέται νωρίς το πρωί με σκυλιά και αργά το απόγευμα στο καρτέρι. Το κυνήγι του κουνελιού κατά τη διάρκεια της ημέρας, όταν κινούνται τα υπόλοιπα θηράματα, δεν αποδίδει. Επιπλέον, τα μέρη όπου υπάρχουν κουνέλια συνήθως δεν συμπίπτουν με βιότοπους άλλων θηραμάτων.

Η αναπαραγωγή
Η δικαιολογία της γενικής απαγόρευσης της κυνηγετικής δραστηριότητας ως μέσον πρόληψης της λαθροθηρίας -αυτό που λέμε κυνηγετική περίοδος «μονομπλόκ»- δεν έχει θέση πια στη σύγχρονη διαχείριση θηραμάτων.

Το ερώτημα για τους μόνιμους και φανατικούς κυνηγούς του αγριοκούνελου είναι εάν το κυνήγι του κουνελιού τον Μάρτιο θα επηρεάσει το κυνήγι τον Σεπτέμβριο.

Θα μειώσει άραγε το ανοιξιάτικο κυνήγι τα κουνέλια του Σεπτέμβρη;

Η απάντηση είναι όχι, διότι το κουνέλι δεν έχει απόλυτα εποχιακή αναπαραγωγική συμπεριοφορά. Το κουνέλι ωριμάζει σεξουαλικά στους έξι με οκτώ μήνες και είναι ικανό να γεννά κάθε τρίμηνο!

Στην πράξη, η αναπαραγωγή ρυθμίζεται από τη διάρκεια της ημέρας, το κλίμα και την παροχή τροφής.

 

 

Στην Ισπανία, που έχει περίπου το ίδιο κλίμα και βιότοπο με τα ελληνικά νησιά, η αναπαραγωγή γίνεται κυρίως από το φθινόπωρο μέχρι τα μέσα της άνοιξης, με τις γέννες να εντοπίζονται από Νοέμβριο μέχρι Μάιο.

Το κυνήγι τον Μάρτιο θα αφαιρέσει μερικά κουνέλια, κυρίως ανώριμα, αλλά θα επιτρέψει στα υπόλοιπα να επιβιώσουν πιο άνετα και με περισσότερη τροφή μέχρι τον Σεπτέμβριο.

Ενδέχεται μάλιστα η άνετη επιβίωση λιγότερων κουνελιών μέχρι το φθινόπωρο να αποδώσει έναν πιο εύρωστο πληθυσμό γεννητόρων, με μεγαλύτερη ανθεκτικότητα στις ασθένειες.

Είναι επίσης σχεδόν βέβαιο ότι οι ζημιές θα μειωθούν σημαντικά, διότι τα ζώα θα είναι λιγότερα και δεν θα εμφανίζεται το φαινόμενο των ολικών καταστροφών αμπελιών και άλλων καλλιεργειών.

Η ολική και απότομη καταστροφή καλλιεργειών είναι ένα σύμπτωμα του υπερπληθυσμού των κουνελιών και συμβαίνει όταν η πυκνότητα των ζώων σε έναν χώρο φτάσει σε κρίσιμο σημείο.

Στα πρακτικά του θέματος θα πρέπει να σημειωθούν οι διαφορές μεταξύ του κυνηγίου του φθινοπώρου και του Μαρτίου, αν αυτό επιτραπεί. Η κύρια διαφορά είναι η κάλυψη.

Τον Μάρτιο υπάρχει άφθονη κάλυψη αφού είμαστε στο τέλος του χειμώνα.

Η μεγαλύτερη βλάστηση σημαίνει ότι τα κουνέλια μετακινούνται σε μικρότερες αποστάσεις από τα λαγούμια τους, ενώ έχουν αρκετή κάλυψη ώστε να μην είναι εύκολα ορατά.

Η κατάσταση απαιτεί σκυλιά που εντοπίζουν και ξεπετούν το θήραμα γρήγορα, χωρίς μακριά καταδίωξη που θα επιτρέψει στο κουνέλι να περάσει μέσα από θάμνους και να μπει στο λαγούμι του.

Επίσης, τον Μάρτιο το απογευματινό κυνήγι ευνοεί το καρτέρι. Τα κουνέλια βγαίνουν το απόγευμα και η χρήση σκύλων δεν ενδείκνυται, αφού η παρουσία τους απλά καθυστερεί την έξοδο από τα λαγούμια μέχρι αργά, όταν το κυνήγι αναγκαστικά σταματά λόγω της δύσης του ήλιου.

Στο απογευματινό καρτέρι δίνεται και η ευκαιρία για χρήση πιο «ήπιων» όπλων, όπως είναι τα μικρά διαμετρήματα (ίσως αυτή η εποχή να προσφέρεται και για μια πειραματική χρήση αεροβόλων με ειδική άδεια).

Το αεροβόλο με διόπτρα και σε ικανό διαμέτρημα και ισχύ είναι κατάλληλο για κουνέλι σε αποστάσεις μέχρι 25 μέτρα!

Οντας «ραβδωτό» θα δώσει και μια γεύση σε όσους θα ήθελαν να μάθουν τι είναι αυτό το κυνήγι που τόσο πολύ ποθούν!

Μεσογειακή συνταγή!
Κλείνοντας, δίνουμε και μια ελαφριά, ανοιξιάτικη συνταγή για κουνέλι. Μια μεσογειακή γεύση που πολύ πάει με το κρασί της Σαντορίνης και της Θηρασιάς, όπου τα αμπέλια αντιμετωπίζουν καταστροφές από κουνέλια.

Τα υλικά

– Μισό μπουκάλι (350 γρ.) κρασί λευκό, ξηρό, αρετσίνωτο

– Ενα κουτί αποφλοιωμένες ψιλοκομμένες ντομάτες

– Ενα φύλλο δάφνης

– Μία σκελίδα σκόρδο ολόκληρη

– Ενα φλιτζάνι του καφέ ελαιόλαδο

– Μία κουταλιά της σούπας φρέσκο βούτυρο

– Ενα κουνέλι κομμένο σε μερίδες χωρίς το κεφάλι και τα εντόσθια, πλυμένο σε κρύο νερό

– Ενα φλιτζάνι του καφέ ούζο

– Τριάντα ελιές Καλαμών χωρίς κουκούτσι

– Ελαιόλαδο για ρόδισμα

Εκτέλεση
Βάζουμε τα υλικά της σάλτσας σε κατσαρόλα και αφήνουμε να βράσουν σε μέτρια φωτιά, μέχρι να εξατμιστεί το οινόπνευμα του κρασιού και η σάλτσα να πάρει μια ομοιογενή υφή, χωρίς όμως να πήξει.

Ενώ η σάλτσα βράζει, ροδίζουμε τα κομμάτια του κουνελιού σε δυνατή φωτιά και σε αντικολλητικό τηγάνι, με ελάχιστο λάδι.

Οταν ροδίσουν όλα τα κομμάτια, τα βάζουμε σε ένα ρηχό σκεύος.

Σε σιγανή φωτιά τα περιλούζουμε με το ούζο και τα ανάβουμε, αφήνοντας το ούζο να κάψει.

Σουρώνουμε τη σάλτσα καλά. Οταν το ούζο σβήσει, ρίχνουμε τη σουρωμένη σάλτσα στα κομμάτια του κουνελιού και τα αφήνουμε σε σιγανή φωτιά για 25 λεπτά καλυμμένα να σιγοβράσουν.

Μετά προσθέτουμε τις ελιές και αφήνουμε να σιγοβράσουν για ακόμη 25 λεπτά.

Νικήτας Κυπρίδημος
ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ: Μaurizio Bonora

ethnos.gr