ΑΓΡΟΤΕΣ-Μπροστά σε μία αναπάντεχη κρίση βρίσκονται οι 50.000 και πλέον παραγωγοί που εντάχθηκαν στην πρόσκληση Βιολογικών του 2022, οι οποίοι κινδυνεύουν να δουν τις επιδοτήσεις τους να μειώνονται κατά 75%, εάν δεν εξασφαλιστούν άμεσα 190 εκατομμύρια ευρώ.
Αν οι εν λόγω παραγωγοί δεν καταφέρουν να ενταχθούν στα οικολογικά σχήματα, η επιδότηση που λαμβάνουν από το κράτος για την ακολουθία βιολογικής γεωργίας κινδυνεύει να περικοπεί δραματικά.
Η απόφαση αυτή συνιστά σοβαρό πλήγμα για τη βιολογική γεωργία και τις προοπτικές της στην Ελλάδα.
Οι δεσμεύσεις των παραγωγών που μπήκαν στην πρόσκληση του 2022 έληξαν ήδη πέρυσι, με αποτέλεσμα το 2023 να είναι έτος μεταβατικής φάσης. Οι παραγωγοί που ανήκουν στην κατηγορία αυτή καλούνται να βρουν τρόπο να συνεχίσουν τη συμμετοχή τους στα οικολογικά σχήματα για να διασφαλίσουν την ενίσχυση, κάτι που σημαίνει ότι το επόμενο διάστημα θα πρέπει να ενταχθούν στο πρόγραμμα των eco-schemes. Ωστόσο, η μεγάλη ζήτηση για τα συγκεκριμένα σχήματα, καθώς και η περιορισμένη διαθεσιμότητα κονδυλίων (μόλις 130 εκατ. ευρώ για το 2023), ενδέχεται να περιορίσει δραματικά τις διαθέσιμες θέσεις, αφήνοντας πολλές αιτήσεις εκτός χρηματοδότησης.
Το πιο ανησυχητικό είναι ότι οι 50.000 παραγωγοί που εντάχθηκαν το 2022 δεν είναι οι μόνοι που αγωνιούν. Με τις αλλαγές που προωθούνται στα οικολογικά σχήματα, αναμένονται νέες εντάξεις στο σύστημα, κάτι που αναμένεται να αυξήσει τις αιτήσεις και τις χρηματοδοτήσεις σε επίπεδα που ξεπερνούν τα 400 εκατομμύρια ευρώ, ενώ τα διαθέσιμα κονδύλια φτάνουν μόλις τα 130 εκατομμύρια ευρώ, δηλαδή το 25% του απαιτούμενου ποσού.
Αντιφατικά Σενάρια και Καθυστερήσεις
Στη συνέχεια, ανακύπτει και ένα σημαντικό ζήτημα σχετικά με την υποβολή αιτήσεων από τους παραγωγούς. Η νέα πρόσκληση για τη μετατροπή Βιολογικών καλλιεργειών έχει ήδη προδημοσιευτεί από το περασμένο καλοκαίρι, αλλά δεν έχει προχωρήσει ακόμη λόγω προβλημάτων με το πληροφοριακό σύστημα του ΟΠΕΚΕΠΕ, το οποίο αδυνατεί να λειτουργήσει. Η καθυστέρηση αυτή έχει προκαλέσει αναστάτωση στους υποψήφιους δικαιούχους, οι οποίοι αναγκάζονται να πληρώνουν για πιστοποίηση από εταιρείες πιστοποίησης χωρίς να γνωρίζουν εάν τελικά θα καταφέρουν να ενταχθούν στο πρόγραμμα, με το συνολικό ποσό για την τριετία να περιορίζεται στα 230 εκατομμύρια ευρώ. Παράλληλα, η ζήτηση από τους παραγωγούς ξεπερνά τις 35.000 αιτήσεις, αυξάνοντας τη διαφορά μεταξύ της προσφοράς και της ζήτησης.
Ορισμένες φήμες υποστηρίζουν ότι η καθυστέρηση στην ανάρτηση της πρόσκλησης οφείλεται σε μια προσπάθεια εύρεσης επιπλέον χρημάτων για το πρόγραμμα, ωστόσο μέχρι στιγμής δεν έχει υπάρξει επίσημη επιβεβαίωση για αυτό το ενδεχόμενο. Η διαχείριση της κατάστασης με τα βιολογικά σχήματα γίνεται ακόμη πιο περίπλοκη με την κατάργηση του πριμ σποράς (υποδράση 1.1), γεγονός που ενδέχεται να απελευθερώσει περισσότερους πόρους για το 2025, αλλά και πάλι με αβέβαιο αποτέλεσμα για τους παραγωγούς.
Συνάντηση με Αρμόδιες Αρχές για την Επίλυση των Προβλημάτων
Στη διάρκεια της συνάντησης της περασμένης Πέμπτης, 16 Ιανουαρίου, μεταξύ του υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης, Διονύση Σταμενίτη, των αρμοδίων διαχειριστικών αρχών και εκπροσώπων των πιστοποιητικών φορέων, τέθηκαν τα ζητήματα των ελέγχων πιστοποίησης, τόσο για την εμπορία των βιολογικών προϊόντων όσο και για τη λήψη των ενισχύσεων. Οι παραγωγοί ανησυχούν ότι οι αλλαγές που προωθούνται στη διαδικασία πιστοποίησης και την εφαρμογή των νέων κανονισμών μπορεί να οδηγήσουν σε σημαντικές καθυστερήσεις στην αποδοχή των αιτήσεων και στην πληρωμή των επιδοτήσεων.
Οι διαχειριστές του προγράμματος ελπίζουν ότι τα προβλήματα που ανακύπτουν με το πληροφοριακό σύστημα του ΟΠΕΚΕΠΕ θα επιλυθούν σύντομα και θα μπορέσουν να διασφαλίσουν τη συνέχιση της χρηματοδότησης για τη βιολογική γεωργία χωρίς περαιτέρω καθυστερήσεις.
Αξιοσημείωτη είναι και η πρόσφατη τροποποίηση για την ενίσχυση των επενδύσεων αρδευτικών συστημάτων. Σύμφωνα με την τροποποιητική απόφαση του Μέτρου 4.1.2 για τα Σχέδια Βελτίωσης Αρδευτικών, παρέχονται διευκολύνσεις για περιπτώσεις όπου τα αρδευτικά συστήματα δεν βρίσκονται στα αγροτεμάχια αποκλειστικά για καλλιεργητικούς λόγους. Οι επενδύσεις αυτές μπορούν να παραληφθούν και να ενισχυθούν, ακόμα και αν ο έλεγχος της εγκατάστασης και λειτουργίας του εξοπλισμού καθυστερεί. Αυτό το μέτρο αποσκοπεί στη διευκόλυνση των παραγωγών που επενδύουν σε νέες τεχνολογίες αρδευτικών συστημάτων και αναζητούν εναλλακτικές λύσεις για την αποτελεσματικότερη χρήση των υδάτινων πόρων.
Η κατάσταση στην ελληνική βιολογική γεωργία είναι κρίσιμη, καθώς οι παραγωγοί αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες με τη χρηματοδότηση των επιδοτήσεων και τις καθυστερήσεις στην υποβολή αιτήσεων για τα οικολογικά σχήματα. Η ανάγκη για την εξασφάλιση πρόσθετων κονδυλίων είναι επιτακτική και απαιτεί άμεση δράση από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και τις αρμόδιες αρχές. Με την ελπίδα ότι οι υποστηρικτικές ρυθμίσεις θα επιλύσουν τα προβλήματα, οι παραγωγοί πρέπει να παραμείνουν σε εγρήγορση για τις εξελίξεις και τις αποφάσεις που θα επηρεάσουν τη βιωσιμότητα των βιολογικών καλλιεργειών στην Ελλάδα.
ΟΠΕΚΕΠΕ – ΠΛΗΡΩΜΕΣ 2025
Οι πληρωμές του ΟΠΕΚΕΠΕ για το 2025 αναμένονται να περιλαμβάνουν σημαντικές ενισχύσεις για τους αγρότες και τις παραγωγικές δραστηριότητες, με στόχο να καλυφθούν οι ανάγκες της ελληνικής γεωργίας και να ενισχυθούν οι βιώσιμες γεωργικές πρακτικές. Παράλληλα, υπάρχουν αρκετές εκκρεμότητες και προκλήσεις για το ΟΠΕΚΕΠΕ, καθώς αναμένονται νέες δράσεις και αναθεωρήσεις στα προγράμματα ενισχύσεων, όπως τα Βιολογικά, τα Σχέδια Βελτίωσης και οι οικολογικές επιδοτήσεις (eco-schemes).
1. Βιολογική Γεωργία
Για το 2025, οι πληρωμές στους δικαιούχους των προγραμμάτων Βιολογικής Γεωργίας αναμένεται να είναι περιορισμένες αν δεν εξασφαλιστεί άμεσα πρόσθετη χρηματοδότηση. Η εκκρεμότητα των ενισχύσεων για τα Βιολογικά έχει προκαλέσει ανησυχία στους πάνω από 50.000 δικαιούχους, καθώς οι επιδοτήσεις τους ενδέχεται να μειωθούν κατά 75%, από τα 400 εκατ. ευρώ που απαιτούνται σε μόλις 130 εκατ. ευρώ, γεγονός που θέτει σε κίνδυνο την επιδότηση των παραγωγών. Οι σχετικές διαδικασίες περιλαμβάνουν την πιστοποίηση από τις πιστοποιητικές εταιρείες, και οι παραγωγοί πρέπει να είναι έτοιμοι να υποβάλουν τα απαραίτητα έγγραφα για την ένταξή τους στις επιδοτούμενες δράσεις.
2. Οικολογικά Σχήματα (Eco-schemes)
Με την αυξανόμενη ζήτηση για ένταξη στα οικολογικά σχήματα, οι πληρωμές αναμένεται να μειωθούν σε μεγάλο βαθμό το 2025. Το πρόγραμμα των eco-schemes συνεχίζει να αντιμετωπίζει προκλήσεις λόγω των περιορισμένων πόρων, και η διαδικασία πληρωμών για τα προγράμματα αυτά δεν έχει ακόμα ολοκληρωθεί για το 2024. Η πρόθεση του ΥΠΑΑΤ είναι να βρει τρόπους ενίσχυσης του προϋπολογισμού για την επόμενη περίοδο, μέσω της κατάργησης κάποιων προγραμμάτων, όπως η υποδράση 1.1, προκειμένου να διατεθούν περισσότερα κονδύλια για τα Βιολογικά.
3. Σχέδια Βελτίωσης και Αρδευτικά Συστήματα
Η τροποποίηση των σχεδίων βελτίωσης για τα αρδευτικά συστήματα, η οποία εντάσσεται στο Μέτρο 4.1.2, προβλέπει τη δυνατότητα χρηματοδότησης και παραλαβής εξοπλισμού σε χώρους εκμετάλλευσης, όταν δεν είναι δυνατή η εγκατάσταση του εξοπλισμού στα αγροτεμάχια. Οι πληρωμές για αυτό το μέτρο αναμένονται να ξεκινήσουν μετά την ολοκλήρωση των ελέγχων, ενώ η πρώτη καλλιεργητική περίοδος θα καθορίσει την επιλεξιμότητα των επενδύσεων.
4. Έλεγχοι και Πιστοποιήσεις
Οι πληρωμές για το 2025 είναι συνδεδεμένες και με την αποτελεσματική ολοκλήρωση των ελέγχων των πιστοποιημένων φορέων για τη σωστή εφαρμογή των προγραμμάτων. Η ολοκλήρωση των πιστοποιητικών είναι απαραίτητη για την αποδοχή των αιτήσεων και την πραγματοποίηση των πληρωμών. Οι αρμόδιοι φορείς εστιάζουν στους ελέγχους που αφορούν τις ενισχύσεις και τη συμμόρφωση με τα πρότυπα της βιολογικής γεωργίας.
5. Αναμένονται Εξελίξεις στην Κατανομή Κονδυλίων
Το ΥΠΑΑΤ έχει αναφέρει ότι υπάρχει ενδεχόμενο για επιπλέον κονδύλια που θα κατευθυνθούν στα προγράμματα της βιολογικής γεωργίας και των οικολογικών επιδοτήσεων, αν υπάρξει αύξηση της χρηματοδότησης το 2025. Ωστόσο, λόγω της περιορισμένης χρηματοδότησης για τα οικολογικά σχήματα και την υψηλή ζήτηση, δεν είναι σίγουρο ότι όλοι οι ενδιαφερόμενοι θα καλυφθούν πλήρως από τα διαθέσιμα κονδύλια.
6. Επιπτώσεις στις Επιδοτήσεις
Οι αγρότες που συμμετέχουν στα προγράμματα της βιολογικής γεωργίας και τα οικολογικά σχήματα το 2025 θα πρέπει να προετοιμαστούν για τις αλλαγές και τις δυσκολίες που αναμένονται στον τομέα των πληρωμών. Η έλλειψη κονδυλίων ενδέχεται να οδηγήσει σε μείωση της ενίσχυσης που θα λάβουν οι δικαιούχοι και σε καθυστερήσεις στην καταβολή των επιδοτήσεων.
Αυτές οι εξελίξεις δείχνουν ότι η χρονιά 2025 θα είναι καθοριστική για την επιβίωση πολλών προγραμμάτων και την ενίσχυση της αγροτικής παραγωγής, με την ανάγκη για την εξασφάλιση της χρηματοδότησης να παραμένει επιτακτική.
Ειδήσεις Σήμερα:
Ακολουθήστε το LimnosReport.gr - στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις από την Λήμνο το Βόρειο Αιγαίο, όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο.
