Η Ομοσπονδία Λημνιακών Συλλόγων διοργάνωσε εκδήλωση ιστορικής μνήμης, αφιερωμένη στην εκστρατεία της Καλλίπολης και την εμπλοκή της Λήμνου σε αυτήν, την Κυριακή 10 – 5 – 2015 στο Πολεμικό Μουσείο της Αθήνας.
Στην αρχή έλαβε το λόγο ο πρόεδρος της ΟΛΣΥ, κ. Αντώνιος Καραγιάννης , ο οποίος στην αρχή ευχαρίστησε τους παρευρισκόμενους, τους εκπροσώπους τις στρατιωτικής ηγεσίας και τους εκπροσώπους των Πρεσβειών οι οποίοι τίμησαν την εκδήλωση με την παρουσία τους.
Στη συνέχεια, ο κ. Καραγιάννης, στη σύντομη εισαγωγή του αναφέρθηκε στην καίρια, γεωστρατηγικής σημασίας θέση, όχι μόνο των Στενών των Δαρδανελίων αλλά και της Λήμνου, θέση που την καθιστά παράγοντα ελέγχου της κίνησης των πλοίων στα στενά. Η θέση αυτή καθόρισε πολλές φορές και διαχρονικά την ιστορική μοίρα του νησιού από την Αργοναυτική εκστρατεία μέχρι τις μέρες μας.
Έκλεισε, τονίζοντας ότι η Ομοσπονδία Λημνιακών Συλλόγων δεν επιχειρεί απλώς την ιστορική παρουσίαση των πολεμικών επιχειρήσεων και γεγονότων της πολύνεκρης εκστρατείας και την εμπλοκή του Νησιού μας σε αυτήν, αλλά προσεγγίζει αυτά τα γεγονότα διαφορετικά, με μια συναισθηματική, με μια ανθρώπινη ματιά. Θα ακουστούν ομιλίες, ποιήματα και κείμενα που αποτυπώνουν τις συνθήκες και το γενικότερο κλίμα εκείνης της εποχής στη Λήμνο.
Ο επόμενος ομιλητής ο Σεβ. Μητροπολίτης Προικοννήσου, και Έξαρχος πάσης Προποντίδος, κ. Ιωσήφ είπε χαρακτηριστικά πως ως άνθρωπος με δύο υπηκοότητες και του Έλληνα και του Αυστραλού, κατανοεί τη μεγάλη σημασία που έχει για την Αυστραλία και τη Ν. Ζηλανδία η 25η Απριλίου και η εκστρατεία της Καλλίπολης για τη συνειδητοποίηση της ταυτότητας του νέου έθνους΄.
Μίλησε για την θυσία των νέων που ήλθαν από τις μακρινές πατρίδες τους και έπεσαν στο πεδίο της μάχης «Εκοκκίνισε το Αιγαίο με το αίμα τους. Το κόκκινο χρώμα της παπαρούνας είναι το χρώμα του αίματος» είπε χαρακτηριστικά.
Μίλησε για τη νοσοκομειακή περίθαλψη που παρείχε η Λήμνος και για την βοήθεια και τη συμπεριφορά των Λημνίων προς τους οποίους, ως Αυστραλός, εξέφρασε την ευγνωμοσύνη του.
Αναφέρθηκε στην κωμόπολη Λήμνος της Αυστραλίας και γενικότερα στους δεσμούς της Αυστραλίας και της Ελλάδας.
O κ Τσοτρούδης κύριος ομιλητής της εκδήλωσης αναφέρθηκε στην έναρξη του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου και στη συνέχεια μίλησε για την άφιξη και την παραμονή των ΑΝΖΑΚ στο νησί.
Περιέγραψε τις τρείς φάσεις της εκστρατείας της Καλλίπολης, τις απώλειες των συμμάχων και την αποχώρησή τους από την Καλλίπολη.
Εστίασε στη συνέχεια στα συμμαχικά νεκροταφεία της Λήμνου καθώς και στα έργα υποδομών που δημιουργήθηκαν για τις ανάγκες του εκστρατευτικού σώματος
Έκλεισε τονίζοντας τους δεσμούς που αναπτύχθηκαν μεταξύ Αυστραλίας και Λήμνου.
Κατόπιν έλαβε το λόγο ο κ. Γιάννης Πανταζόπουλος, πρόεδρος της Παγκόσμιας Διακοινοβουλευτικής Ένωσης Ελληνισμού (Πα.Δ.Ε.Ε.). Ανέφερε ότι η ιστορία σιγά σιγά ξεχνιέται και τα 100 χρόνια είναι μια ευκαιρία μνήμης. Θα πρέπει ως Ελλάδα να μην ξεχνάμε την ιστορία μας και να βασίζουμε σε αυτήν και τη διπλωματία μας. Και στα εθνικά μας θέματα να έχουμε κοντά τους συμμάχους μας. Η απέναντι χώρα τόνισε που ήταν τότε εχθρός τώρα είναι φίλη με την Αυστραλία και η φίλη Ελλάδα είναι ξεχασμένη, και εμείς είπε δώσαμε το δικαίωμα αυτό.
Οι Αυστραλοί αγάπησαν τη Λήμνο και άνοιξαν τις πόρτες τους αργότερα στους μετανάστες Έλληνες. Θα πρέπει να θυμόμαστε 100 χρόνια μετά, να σκεφτόμαστε όχι μόνο τον πόλεμο αλλά και όλα τα άλλα.
Τέλος να λάβουμε υπόψη μας ότι 100000 Αυστραλοί κάθε χρόνο πάνε στην Καλλίπολη ενώ ελάχιστοι έρχονται στη Λήμνο, πράγμα που πρέπει να προσπαθήσουμε να αλλάξει.
Ο κ. Θεόδωρος Μπελίτσος περιέγραψε τις νέες συνθήκες που το νησί είχε να αντιμετωπίσει μετά την απελευθέρωση το 1912. Αποκόπηκε από τη Μικρασιατική ενδοχώρα με την οποία είχε τις κύριες εμπορικές δοσοληψίες αλλά και διοικητικά έπρεπε να συνεργαστεί με το Ελληνικό κράτος και να συνδεθεί με τη Λέσβο. Κι ενώ η νέα κατάσταση δεν είχε ισορροπήσει ακόμη, 2-3 χρόνια αργότερα ήρθε ο πόλεμος και η εγκαταστάθηκε η Αγγλική διοίκηση στο νησί.
Αναφέρθηκε στη βίαιη μετακίνηση τούρκων στο νησί κατά τον 1ο Παγκόσμιο Πόλεμο, στην παρουσία Τούρκων αιχμαλώτων στο νησί οι οποίοι δούλευαν σε καταναγκαστικά έργα αλλά και στην παρουσία των τούρκων πολιτών που παρέμεναν στο νησί μετά την απελευθέρωση.
Επίσης μίλησε για τη βίαιη μετακίνηση προς το νησί Ελλήνων προσφύγων, εκτοπισμένων από την ανατολή και για την κατακόρυφη αύξηση του αριθμού των μαθητών των Λημνιακών σχολείων.
Επισήμανε τις επιπτώσεις για το νησί από την κήρυξη του κόλπου του Μούδρου ως στρατιωτικής ζώνης, τις εμπορικές και κοινωνικές σχέσεις μεταξύ των Λημνίων και του εκστρατευτικού σώματος, τη δέσμευση κτημάτων γεωργών και κτηνοτρόφων, τη νέα οικονομική δραστηριότητα και την περίθαλψη των Λημνίων στα νοσοκομεία των Συμμάχων .
Στα έργα υποδομών, το εργοστάσιο αφαλάτωσης , το τραινάκι το αεροδρόμιο μας θύμισε ακόμη την παρουσία αερόστατου αλλά και των υδροπλάνων.
Η Λήμνος έγινε γνωστή σ΄ όλο τον κόσμο, η φήμη της απλώθηκε παντού. Ρεπορτάζ σ΄ όλες τις εφημερίδες του κόσμου, καρτ ποσταλ, επιστολόχαρτα, κάρτες αλληλογραφίας, κουτιά τσιγάρων και σπίρτα με εικόνες απ το νησί. Το όνομα της Λήμνου δόθηκε σε δρόμους, λεωφόρους, σε πλατείες κωμοπόλεις, ποδοσφαιρικές ομάδες ( ο παλιός ποδοσφαιριστής Αντώνης Αντωνιάδης που παρευρέθηκε στην εκδήλωσή μας είπε ότι έχει συμμετάσχει σε αγώνα με την ομάδα Λήμνος της Αυστραλίας).
Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης προβλήθηκε το εξαιρετικό βίντεο «ANZAC DAY και ΛΗΜΝΟΣ 100 ΧΡΟΝΙΑ» παραγωγής του κινηματογραφικού τμήματος του πολεμικού Μουσείο Αθηνών που καθήλωσε τους παρευρισκόμενους
Η κα Δώρα Νίτσα απήγγειλε στα ενδιάμεσα των ομιλιών τα ποιήματα
«Gallipoli 1916», ποίημα της M.G. Meugens Αγγλίδας ποιήτριας του 1ου Παγκοσμίου πολέμου
Δυο Καναδές νοσοκόμες θαμμένες στη Λήμνο της Vera Mary Brittain, Μετάφραση Θεόδωρος Μπελίτσος.
«Ένα ποίημα για τη Λήμνο», Λίγες αναμνήσεις των πρώτων ημερών μας. της Constance E. Bruce (Καναδή νοσοκόμα) χειρόγραφο θαμπό κείμενο που χρειάστηκε μέρες για να διαβαστεί Μετάφραση Κέλλυ Βαρυτιμιάδη
Η κα Έλενα Ρούλια διάβασε απόσπασμα από το βιβλίο του Αντώνη Διακουμή, «Ο τόπος Που πληγώσαμε», που αναφέρετε στην παρουσία του Γαλλικού ιππικού στο Παρθενόμυτο της Λήμνου και τις επαφές των Λημνιών με τους Γάλλους.
Καθώς επίσης και το αντιπολεμικό κείμενο «Γιατί;» του Γιάννη Μαγκλή.
Τέλος η εκδήλωση της Ομοσπονδίας Λημνιακών συλλόγων έκλεισε συνδυάζοντας τις τρεις θλιβερές επετείους των ημερών αυτών, όπως ανέφερε ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας.
100 χρόνια από την εκστρατεία της Καλλίπολης (25 Απριλίου 1915),70 χρόνων από το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου πολέμου 9 Μαΐου 1945 και 100 χρόνων από την έναρξη της γενοκτονίας των Αρμενίων. (24 Απριλίου 1915) με ένα μουσικό αντιπολεμικό αφιέρωμα. από τον κ. Στέφανο Τσατάλμπαση και την κα. Σοφία Καρβουνά.
Ακούστηκαν τα τραγούδια
Ο Έκτορας και η Ανδρομάχη (Ιάκωβος Καμπανέλλης, Μάνος Χατζιδάκις,)
Όταν τελειώσει ο πόλεμος (Ιάκωβος Καμπανέλλης, Θεοδωράκης)
Τον πόλεμο τον κάνουνε. ( Δημήτρης Χριστοδούλου Λίνος Κόκοτος)
Εμβατήριο για λεηλασίες ( Οδυσσέας Ελύτης Μάνος Χατζιδάκις)
Ο μικρός στρατιώτης. ( Δημήτρης Χριστοδούλου Λίνος Κόκοτος)
Μετά την εκδήλωση οι φίλοι της ΟΛΣΥ απόλαυσαν εξαιρετικό κρασί και τυρί της Λήμνου, στο φουαγιέ του πολεμικού μουσείου, όπου φιλοξενήθηκε έκθεση φωτογραφιών της εποχής εκείνης.
Φωτογραφίες: Χρήστος Καράμαλης, Στέφανος Τσατάλμπασης
Ειδήσεις Σήμερα:
Ακολουθήστε το LimnosReport.gr - στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις από την Λήμνο το Βόρειο Αιγαίο, όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο.
